Porady ekspertów - Procedury administracyjne

Niektóre rodzaje instalacji, które nie wymagają pozwolenia, podlegają zgłoszeniu. Aby prawidłowo ustalić, jak zgłosić instalację, trzeba sprawdzić, czy jej eksploatacja powoduje emisję substancji mogących wywierać negatywny wpływ na środowisko. Dlatego przepisy określają rodzaje instalacji podlegających zgłoszeniu właściwemu organowi ochrony środowiska. Oczywistym warunkiem jest, aby taka instalacja nie wymagała uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, potocznie nazywana decyzją środowiskową, jest jednym z najważniejszych aktów administracyjnych w procesie inwestycyjnym. Określa warunki realizacji przedsięwzięcia z uwzględnieniem wymagań ochrony środowiska i stanowi niezbędny etap przed uzyskaniem wielu decyzji inwestycyjnych. W praktyce zmiana decyzji środowiskowej może okazać się konieczna, gdy inwestor modyfikuje założenia przedsięwzięcia, natomiast w określonych przypadkach możliwe jest również wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowej. Wyjaśniamy, kiedy można skorzystać z tych procedur, jakie są ich skutki oraz jakie wnioski wynikają z obowiązujących przepisów i orzecznictwa sądów administracyjnych.

Planowane zmiany w pozwoleniach zintegrowanych w 2026 roku wpłyną na sposób ustalania właściwości organów administracji oraz zakres instalacji objętych obowiązkiem uzyskania decyzji. Nowe regulacje wynikają z konieczności wdrożenia przepisów unijnych dotyczących emisji przemysłowych i mają wejść w życie 1 lipca 2026 r. Zmiany obejmą zarówno zasady wydawania pozwoleń zintegrowanych, jak i rozszerzenie katalogu instalacji wymagających ich uzyskania. Dla przedsiębiorców prowadzących instalacje przemysłowe oznacza to konieczność weryfikacji obowiązków środowiskowych oraz ustalenia właściwego organu prowadzącego postępowanie.

Zielone zamówienia publiczne uwzględniają wymagania środowiskowe, które mogą wpływać zarówno na możliwość udziału wykonawcy w postępowaniu, jak i na końcową ocenę oferty. Kryteria związane z efektywnością energetyczną, systemami zarządzania środowiskowego, etykietami energetycznymi czy dokumentami potwierdzającymi spełnienie określonych standardów stają się istotnym elementem wielu przetargów. Dlatego przedsiębiorcy planujący udział w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego powinni odpowiednio wcześnie zidentyfikować wymagania środowiskowe w zamówieniach publicznych i przygotować dokumentację potwierdzającą ich spełnienie. Przedstawiamy najważniejsze obszary, w których zamawiający mogą stosować kryteria środowiskowe, oraz wskazuje, jak przygotować firmę do skutecznego udziału w postępowaniu.

Ekspertyza a opinia prawna to pojęcia, które są często używane zamiennie, choć w praktyce pełnią odmienne funkcje. Różnice dotyczą nie tylko zakresu analizy i celu sporządzenia dokumentu, ale także znaczenia dla działalności organów ochrony środowiska. Wątpliwości budzi również kwestia jawności takich opracowań - zwłaszcza wtedy, gdy organ uzasadnia swoje stanowisko ekspertyzą lub opinią przygotowaną przez zewnętrznego specjalistę. Warto wiedzieć, kiedy dokument ma charakter ekspertyzy, kiedy opinii oraz czy opinia publiczna może poznać jego autora i treść.

Zakład zaklasyfikowany jako o zwiększonym lub dużym ryzyku musi spełnić obowiązki określone w przepisach ochrony środowiska. Należy m.in. dokonać zgłoszenia do Państwowej Straży Pożarnej, opracować program zapobiegania awariom oraz wdrożyć system zarządzania bezpieczeństwem. W przypadku zakładów o dużym ryzyku obowiązki są rozszerzone o raport o bezpieczeństwie i plan operacyjno-ratowniczy. Niedopełnienie tych wymogów grozi sankcjami i zwiększa ryzyko awarii.

Wycinka drzew może wiązać się z poważnymi konsekwencjami prawnymi, jeśli nie zostaną spełnione określone warunki. Zanim usuniesz drzewo ze swojej posesji, sprawdź czy nie potrzebujesz zezwolenia, jakie dokumenty są wymagane i w jakich sytuacjach możesz dokonać wycinki legalnie – również bez zgody urzędu. Dotyczy to zarówno osób fizycznych, jak i przedsiębiorców. Przedstawiamy przewodnik po procedurze krok po kroku oraz informacje o najnowszych przepisach obowiązujących od 2025 roku.

Uzyskanie decyzji środowiskowej jest wymagane przy wielu inwestycjach mogących wpływać na środowisko. Jej wydanie jest niezbędne przed uzyskaniem różnego rodzaju decyzji administracyjnych. Wyjaśniamy, kiedy konieczne jest uzyskanie decyzji środowiskowej, jak wygląda procedura krok po kroku, jakie dokumenty należy przygotować oraz w jaki sposób można przenieść decyzję na innego inwestora.

Inwentaryzacja przyrodnicza to istotny element procesu inwestycyjnego w przypadku przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko. Jej wykonanie jest obowiązkowe w określonych sytuacjach, zgodnie z przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Pozwala na identyfikację i ocenę elementów przyrodniczych występujących na terenie planowanej inwestycji, a tym samym umożliwia właściwe przygotowanie raportu oddziaływania na środowisko.

Projekt rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z 9 czerwca 2025 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie proponuje nowe warunki techniczne budynków w zakresie gospodarki wodno-ściekowej. Dokument zakłada zmiany m.in. w zasadach lokalizacji obiektów, wymaganiach dotyczących odprowadzania wód opadowych, zabezpieczania studni oraz standardów dla zbiorników na nieczystości ciekłe. Celem proponowanych przepisów jest zwiększenie bezpieczeństwa sanitarnego oraz ochrona zasobów wodnych w kontekście zmian klimatu.