Testuj bezpłatnie Portal Ochrony Środowiska przez 48h i zyskaj pełen dostęp do bazy porad i aktualności.
Testuj teraz
Dyrektywa nr 2024/1785 z 24 kwietnia 2024 r. zmienia przepisy dotyczące emisji przemysłowych oraz składowania odpadów i nakłada nowe wymagania na państwa członkowskie. Jakie regulacje zostaną wdrożone w Polsce? Zajrzyj na str. 3. Zgodnie z art. 48 pkt 1 ustawy o odpadach zezwolenie na zbieranie lub przetwarzanie odpadów wygasa z upływem okresu, na jaki zostało wydane, dlatego aby zachować ciągłość działalności, należy odpowiednio wcześniej złożyć wniosek o nowe zezwolenie – szczegóły znajdziesz na str. 12. W kontekście obowiązków przedsiębiorstw zakłady muszą również ograniczać emisję hałasu i dotrzymywać dopuszczalnych norm. Co zrobić w przypadku ich przekroczenia stwierdzonego przez WIOŚ? Odpowiedź na str. 14.

Zadania zawodowe specjalisty ds. ochrony środowiska wynikają przede wszystkim z obowiązku stosowania przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska, ustaw pokrewnych oraz aktów wykonawczych przez zakłady produkcyjne, podmioty gospodarcze i organy administracji. Do jego podstawowych obowiązków należy m.in. bieżący kontakt z organami ochrony środowiska oraz prowadzenie dokumentacji środowiskowej. Jakie jeszcze zadania wykonuje? Sprawdź na str. 3. Przepisy nie określają, kto może zajmować się doradztwem w tym zakresie ani pełnić funkcję specjalisty, dlatego istotne jest posiadanie odpowiednich kompetencji, które opisaliśmy na str. 5. Ze względu na dynamiczny rozwój tej dziedziny rozwój zawodowy jest koniecznością, a o możliwościach w tym zakresie przeczytasz na str. 13.

Strategiczne kierunki wsparcia zielonych inwestycji w 2026 roku pokazują, że Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej stawia na bezprecedensową skalę finansowania transformacji niskoemisyjnych. Rekordowy budżet, nowe programy oraz kontynuacja kluczowych instrumentów mają przyspieszyć zmiany w energetyce, gospodarce i samorządach – więcej na str. 3. Sprawozdanie do marszałka do 31 marca przygotowuje się na podstawie raportu do KOBiZE (do 28 lutego), na którego podstawie generuje się formularz opłat i przekazuje go do urzędu – szczegóły na str. 6. System EU-ETS opiera się na limicie emisji CO2 ustalanym przez UE, a każda tona wymaga posiadania uprawnienia EUA – zasady handlu opisano na str. 9.

Sprawozdanie o wytwarzanych odpadach dotyczy wyłącznie podmiotów, którym nie przysługuje zwolnienie z tego obowiązku. Zdarza się jednak, że firmy nieobjęte ewidencją odpadową składają takie sprawozdanie, co stanowi błąd. Jakie inne nieprawidłowości pojawiają się przy jego sporządzaniu? Sprawdź na str. 5. Jakie są najczęstsze pomyłki przy rozróżnianiu wprowadzania na rynek krajowy i eksportu oraz jak prawidłowo wykazać opakowania wielomateriałowe? Jakie rozbieżności z dokumentacją handlową skutkują korektą? Odpowiedzi znajdziesz na str. 9. Warto też sprawdzić, czy wykaz opłat środowiskowych musi być w pełni spójny z raportem KOBiZE, czy dopuszczalne są różnice – wyjaśnienie na str. 11.

Do końca lutego należy złożyć obowiązkowy raport o emisjach do KOBiZE. Choć procedura jest znana od lat, przedsiębiorcy nadal mają trudności z kwalifikacją źródeł emisji, raportowaniem instalacji, rozliczaniem emisji niezorganizowanych oraz uwzględnianiem agregatów prądotwórczych i urządzeń chłodniczych. Jeśli masz podobne wątpliwości, zajrzyj na str. 4. Zmiany czekają także producentów i dystrybutorów peletu, którzy powinni przygotować się na doprecyzowanie przepisów – ich zakres omawiamy na str. 12. Z kolei na str. 14 sprawdzamy, czy system kaucyjny w 2026 roku ograniczy obowiązki firm w zakresie zbierania i raportowania opakowań, czy zwiększy wymagania dokumentacyjne.

Początek 2026 roku to dla wielu przedsiębiorców wymagający czas. Wracają obowiązki sprawozdawcze, zmieniają się przepisy, a rosnąca cyfryzacja procesów środowiskowych zwiększa ryzyko błędów. Ten numer poświęciliśmy audytowi obowiązków środowiskowych i raportowych przed złożeniem sprawozdań za 2025 rok. Omawiamy raport do KOBiZE – kto i jakie emisje wykazuje oraz jak powiązać dane z opłatami (str. 6). Analizujemy też opłaty środowiskowe z przykładami obliczeń (str. 7) oraz sprawozdania odpadowe (str. 12).

Trudno wyobrazić sobie świat bez opakowań – zabezpieczają produkty, a jednocześnie pełnią funkcje marketingowe i informacyjne. Ich liczba stale rośnie, co nasila problemy środowiskowe. Przed dopuszczeniem opakowań do obrotu należy zapewnić ich jakość oraz prowadzić ewidencję umożliwiającą identyfikację rodzaju i masy w skali roku – od niej zależy prawidłowość dalszych obowiązków - więcej przeczytasz na str. 6. Informacje o opakowaniach objętych systemem kaucyjnym, poziomach zbierania i opłacie produktowej należy przekazać do BDO do 15 marca (str. 9). Zagadnienie wytwarzania odpadów przez usługodawców omawiamy na str. 14.

Aby uniknąć problemów przy składaniu sprawozdania w marcu 2026 roku, warto już teraz przeanalizować poprawność prowadzonej dokumentacji, zweryfikować stany magazynowe oraz upewnić się, że wszystkie operacje dotyczące odpadów zostały prawidłowo ujęte w systemie. Wskazówki dotyczące bezbłędnego zamknięcia ewidencji odpadów przedstawiono na str. 6. Z kolei podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, działające na podstawie umowy z gminą lub z właścicielem nieruchomości, są zobowiązane do sporządzania rocznych sprawozdań – zagadnienie to omówiono na str. 7. Istotne zmiany wprowadzają także przepisy unijnego rozporządzenia 2023/2854, tzw. aktu w sprawie danych, które od 12 września 2025 roku stosuje się bezpośrednio. Firmy wykorzystujące Internet rzeczy w zarządzaniu ochroną środowiska powinny zweryfikować, jakie prawa przysługują im w związku z pełnioną rolą użytkownika technologii. Szczegółowe informacje na ten temat znajdują się w tekście na str. 9.

System kaucyjny miał poprawić efektywność gospodarki odpadami i poziomy recyklingu, jednak coraz częściej wywołuje chaos. Wciąż nie wiadomo, kto poniesie koszty jego wdrożenia ani jaki będzie ostateczny rezultat. Jeśli chcesz sprawdzić, czy system faktycznie realizuje swoje założenia, zajrzyj na str. 4. Równolegle planowane są zmiany w Prawie ochrony środowiska, obejmujące m.in. rozszerzenie pozwoleń zintegrowanych o dodatkowe pozwolenia wodnoprawne oraz modyfikacje analiz BAT, o czym przeczytasz na str. 5. Z kolei informacje o monitorowaniu stężeń PM10 i PM2,5 oraz wyzwaniach związanych z dokładnością pomiarów znajdziesz na str. 13.

Rząd planuje uproszczenie przepisów dotyczących gospodarki odpadami, a Rada Ministrów przyjęła projekt zmian w Prawie ochrony środowiska i innych ustawach, który ma obowiązywać od 1 grudnia 2025 r., o czym piszemy na str. 3. System kaucyjny działa od 1 października 2025 r.; w numerze specjalnym przedstawiamy jego pełną analizę, wskazując, co już jest pewne, a które kwestie wymagają jeszcze wytycznych oraz na co warto zwrócić uwagę – szczegóły znajdziesz na str. 4. Jeśli interesują Cię technologie odpylania poprawiające efektywność energetyczną procesów produkcyjnych, polecam materiał na str. 12, wpisujący się w politykę energetyczną Wspólnoty Europejskiej.