Nowe API GIOŚ otwiera dostęp do danych środowiskowych

Nowe API GIOŚ zapewnia bezpłatny dostęp do szerokiego zakresu danych o jakości powietrza, wodach, hałasie, emisjach przemysłowych i poważnych awariach. Informacje można teraz łatwiej integrować z aplikacjami, systemami analitycznymi oraz narzędziami wspierającymi podejmowanie decyzji środowiskowych.
Główny Inspektorat Ochrony Środowiska udostępnił osiem nowych interfejsów API, które rozszerzają dostęp do publicznych danych środowiskowych. Rozwiązania powstały w ramach projektu „Dane 3.0 - wymiana, wartość” i są dostępne w portalu danych GIOŚ oraz w serwisie dane.gov.pl.
API umożliwiają automatyczne pobieranie informacji i wykorzystywanie ich między innymi w aplikacjach, raportach, analizach, systemach ostrzegania oraz narzędziach wspierających planowanie inwestycji.
Dane środowiskowe gotowe do wykorzystania
Nowe interfejsy obejmują informacje dotyczące jakości powietrza, monitoringu wód powierzchniowych i podziemnych, hałasu, emisji zanieczyszczeń, poważnych awarii przemysłowych oraz wpływu zanieczyszczeń na ekosystemy.
Dane są udostępniane w formacie umożliwiającym ich bezpośrednią integrację z zewnętrznymi systemami. Mogą z nich korzystać administracja publiczna, przedsiębiorcy, jednostki naukowe, organizacje środowiskowe oraz twórcy aplikacji.
Hałas - informacje przydatne w planowaniu inwestycji
API GIOŚ zapewnia dostęp do wyników pomiarów, strategicznych map hałasu oraz programów ochrony środowiska przed hałasem.
Dane obejmują między innymi poziomy i zasięg hałasu, liczbę mieszkańców narażonych na jego oddziaływanie oraz informacje o szkołach, szpitalach i innych obiektach wrażliwych znajdujących się na zagrożonych obszarach.
Udostępniane są również informacje o planowanych i realizowanych działaniach naprawczych, ich kosztach oraz przewidywanej skuteczności. Dane mogą wspierać planowanie przestrzenne, rozwój infrastruktury i przygotowywanie lokalnych polityk środowiskowych.
Monitoring wód powierzchniowych i podziemnych
Nowe API umożliwia sprawdzanie lokalizacji punktów pomiarowych, zakresu prowadzonych badań oraz struktury sieci monitoringu wód powierzchniowych. Ułatwia to przygotowywanie własnych analiz, projektów badawczych i ocen środowiskowych.
W przypadku wód podziemnych dostępne są również informacje z sześcioletnich programów monitoringu, w tym harmonogramy badań, rodzaje wykonywanych analiz oraz rozmieszczenie punktów pomiarowych.
Dane te mogą mieć znaczenie dla podmiotów odpowiedzialnych za gospodarkę wodną, a także dla firm przygotowujących inwestycje infrastrukturalne.
Ocena stanu wód według oficjalnych kryteriów
GIOŚ udostępnia także metodykę oraz wyniki ocen stanu jednolitych części wód podziemnych.
Użytkownicy mogą nie tylko analizować wyniki badań, lecz także sprawdzić, według jakich zasad zostały one zinterpretowane. Pozwala to korzystać ze spójnych kryteriów podczas raportowania, oceny zgodności z wymaganiami oraz planowania działań ochronnych.
Emisje i odpady z dużych zakładów przemysłowych
Wśród nowych zasobów znalazły się dane z Krajowego Rejestru Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń, czyli PRTR.
Obejmują one informacje o emisjach do powietrza, wody i gleby, zanieczyszczeniach odprowadzanych w ściekach oraz transferach odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne.
Dane pochodzą przede wszystkim z dużych zakładów przemysłowych. Mogą być wykorzystywane do analizowania wpływu poszczególnych instalacji, branż i regionów na środowisko, a także do monitorowania zmian w poziomie emisji.
Informacje o poważnych awariach przemysłowych
API GIOŚ udostępnia również dane z rejestru poważnych awarii oraz rejestru zakładów stwarzających ryzyko wystąpienia poważnej awarii przemysłowej.
Zasoby zawierają podstawowe informacje o zdarzeniach podlegających zgłoszeniu oraz o zakładach, których działalność może wiązać się z ryzykiem wystąpienia awarii. Dane mogą wspierać ocenę zagrożeń chemicznych i planowanie działań prewencyjnych.
Czytaj także > > Paszport baterii - jakie wejdą obowiązki od 18 lutego 2027 r.?
Więcej danych o jakości powietrza
Nowe API rozszerzają dotychczas dostępne zasoby dotyczące jakości powietrza. Obejmują między innymi wyniki rocznych i wieloletnich ocen, pomiary składu chemicznego pyłu zawieszonego PM2,5 oraz informacje o chemizmie opadów atmosferycznych.
Dane mogą być wykorzystywane w aplikacjach monitorujących smog, systemach ostrzegania mieszkańców, projektach smart city oraz analizach dotyczących wpływu jakości powietrza na zdrowie i środowisko.
Wpływ zanieczyszczeń na ekosystemy
Ostatni obszar obejmuje dane dotyczące oddziaływania zanieczyszczeń powietrza na ekosystemy wodne i lądowe.
Użytkownicy mogą uzyskać informacje o stacjach monitoringowych, badanych parametrach oraz wynikach obserwacji. Zasoby te mogą być przydatne przede wszystkim dla jednostek naukowych i organizacji zajmujących się ochroną przyrody.
Udostępnienie nowych API zwiększa możliwość praktycznego wykorzystywania danych publicznych. Pozwala również tworzyć narzędzia, które usprawniają analizowanie zagrożeń środowiskowych, planowanie inwestycji i podejmowanie decyzji opartych na aktualnych informacjach.
https://www.gov.pl/web/gios
