Porady ekspertów

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, potocznie nazywana decyzją środowiskową, jest jednym z najważniejszych aktów administracyjnych w procesie inwestycyjnym. Określa warunki realizacji przedsięwzięcia z uwzględnieniem wymagań ochrony środowiska i stanowi niezbędny etap przed uzyskaniem wielu decyzji inwestycyjnych. W praktyce zmiana decyzji środowiskowej może okazać się konieczna, gdy inwestor modyfikuje założenia przedsięwzięcia, natomiast w określonych przypadkach możliwe jest również wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowej. Wyjaśniamy, kiedy można skorzystać z tych procedur, jakie są ich skutki oraz jakie wnioski wynikają z obowiązujących przepisów i orzecznictwa sądów administracyjnych.

Odpady poprodukcyjne powstają w wielu zakładach, ale samo pojęcie nie jest wprost zdefiniowane w przepisach o odpadach. W praktyce używa się go do określenia pozostałości, które powstają bezpośrednio w wyniku procesu produkcyjnego, technologicznego albo obróbczego. Ich prawidłowa klasyfikacja ma duże znaczenie, ponieważ wpływa na ewidencję odpadów, obowiązki w BDO, decyzje administracyjne, sposób magazynowania oraz dalsze przekazanie odpadu.

Obowiązki środowiskowe w HSE stanowią jeden z trzech filarów skutecznego systemu zarządzania Health, Safety, Environment. Choć w wielu przedsiębiorstwach HSE wciąż bywa utożsamiane wyłącznie z BHP, jego zakres jest znacznie szerszy i obejmuje również ochronę środowiska oraz zarządzanie ryzykiem środowiskowym. Oznacza to konieczność identyfikacji aspektów środowiskowych, zapewnienia zgodności z przepisami, monitorowania wpływu działalności na środowisko oraz ciągłego doskonalenia procesów.

Planowane zmiany w pozwoleniach zintegrowanych w 2026 roku wpłyną na sposób ustalania właściwości organów administracji oraz zakres instalacji objętych obowiązkiem uzyskania decyzji. Nowe regulacje wynikają z konieczności wdrożenia przepisów unijnych dotyczących emisji przemysłowych i mają wejść w życie 1 lipca 2026 r. Zmiany obejmą zarówno zasady wydawania pozwoleń zintegrowanych, jak i rozszerzenie katalogu instalacji wymagających ich uzyskania. Dla przedsiębiorców prowadzących instalacje przemysłowe oznacza to konieczność weryfikacji obowiązków środowiskowych oraz ustalenia właściwego organu prowadzącego postępowanie.

Zielone zamówienia publiczne uwzględniają wymagania środowiskowe, które mogą wpływać zarówno na możliwość udziału wykonawcy w postępowaniu, jak i na końcową ocenę oferty. Kryteria związane z efektywnością energetyczną, systemami zarządzania środowiskowego, etykietami energetycznymi czy dokumentami potwierdzającymi spełnienie określonych standardów stają się istotnym elementem wielu przetargów. Dlatego przedsiębiorcy planujący udział w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego powinni odpowiednio wcześnie zidentyfikować wymagania środowiskowe w zamówieniach publicznych i przygotować dokumentację potwierdzającą ich spełnienie. Przedstawiamy najważniejsze obszary, w których zamawiający mogą stosować kryteria środowiskowe, oraz wskazuje, jak przygotować firmę do skutecznego udziału w postępowaniu.

Utylizacja paneli fotowoltaicznych wymaga przestrzegania określonych obowiązków wynikających z przepisów dotyczących gospodarki odpadami oraz zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Zużyte lub uszkodzone moduły PV nie mogą zostać potraktowane jak zwykły złom czy odpad komunalny. Przedsiębiorcy i właściciele instalacji powinni wiedzieć, kiedy panele stają się odpadem, jaki nadać im kod odpadu, jak prowadzić ewidencję w BDO oraz komu można legalnie przekazać je do zagospodarowania. W artykule wyjaśniamy również, kto odpowiada za odpady z paneli fotowoltaicznych oraz jakie konsekwencje mogą grozić za nieprawidłowe postępowanie z nimi.

Ekspertyza a opinia prawna to pojęcia, które są często używane zamiennie, choć w praktyce pełnią odmienne funkcje. Różnice dotyczą nie tylko zakresu analizy i celu sporządzenia dokumentu, ale także znaczenia dla działalności organów ochrony środowiska. Wątpliwości budzi również kwestia jawności takich opracowań - zwłaszcza wtedy, gdy organ uzasadnia swoje stanowisko ekspertyzą lub opinią przygotowaną przez zewnętrznego specjalistę. Warto wiedzieć, kiedy dokument ma charakter ekspertyzy, kiedy opinii oraz czy opinia publiczna może poznać jego autora i treść.

Sprawozdawczość środowiskowa w gminach i urzędach obejmuje obecnie szereg obowiązków realizowanych zarówno przez same jednostki samorządu terytorialnego, jak i podległe im jednostki organizacyjne. Konieczne jest równoczesne funkcjonowanie w wielu systemach raportowania, takich jak KOBiZE, BDO czy systemy związane z usługami wodnymi, a także terminowe przekazywanie danych do różnych organów administracji. Przedstawiamy najważniejsze obowiązki środowiskowe gmin, najczęściej występujące problemy praktyczne oraz sposoby usprawnienia procesu raportowania.

Nowelizacja ustawy wodociągowej, która obowiązuje od 21 maja 2026 r., wprowadza kompleksowe podejście do bezpieczeństwa wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Nowe przepisy wdrażają wymogi dyrektywy UE 2020/2184 i nakładają obowiązki związane z oceną ryzyka w całym systemie zaopatrzenia w wodę - od ujęcia, przez uzdatnianie i dystrybucję, aż po instalacje wewnętrzne w budynkach. Zmiany obejmują m.in. monitoring jakości wody, obowiązki przedsiębiorstw wodociągowych, wymagania dla materiałów mających kontakt z wodą pitną oraz nowe zasady raportowania.