Monitoring jakości wód w Polsce – blisko 4000 punktów pod nadzorem

Za ocenę stanu wód odpowiada Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, który prowadzi badania w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska. Monitoring ma charakter długoterminowy i powtarzalny. Obejmuje monitoring diagnostyczny, operacyjny oraz badawczy.

Badania prowadzone są w stałych punktach pomiarowo-kontrolnych, w określonych odstępach czasu i według jednolitej metodyki. Pozwala to porównywać wyniki z kolejnych lat i obserwować zmiany zachodzące w środowisku wodnym.

W sześcioletnim cyklu obejmującym lata 2022–2027 wyznaczono w Polsce 4240 jednolitych części wód powierzchniowych. Około 4000 z nich zostało objętych programem monitoringu.

Ocena jakości wód obejmuje przede wszystkim stan ekologiczny i chemiczny. Stan ekologiczny pokazuje, jak funkcjonują wody jako ekosystem, natomiast stan chemiczny pozwala określić poziom zanieczyszczenia substancjami toksycznymi.

Regularne pomiary umożliwiają wykrywanie niekorzystnych zmian i ocenę, czy stan wód poprawia się, czy pogarsza.

GIOŚ prowadzi także monitoring interwencyjny złotej algi, czyli Prymnesium parvum. System został uruchomiony po kryzysie ekologicznym na Odrze w 2022 roku.

Do tej pory w lokalizacjach objętych monitoringiem interwencyjnym wykonano 3545 poborów próbek. Stała kontrola pozwala szybciej wykrywać zagrożenie i przekazywać informacje instytucjom odpowiedzialnym za ochronę środowiska.

Światowy Dzień Monitoringu Wody obchodzony 18 września ma zwracać uwagę na potrzebę ochrony zasobów wodnych. Regularne badania są jednym z podstawowych narzędzi pozwalających ocenić stan środowiska i odpowiednio wcześnie reagować na pojawiające się zagrożenia.