Tematy tygodnia - Ochrona wody i gleby

Ślad wodny to nowe, strategiczne pojęcie, które zyskuje na znaczeniu w europejskiej polityce środowiskowej. Wprowadzone w ramach Europejskiej strategii odporności wodnej, stanie się w najbliższych latach kluczowym wskaźnikiem oceny zużycia i gospodarowania wodą w przedsiębiorstwach. Do 2027 roku firmy będą zobowiązane do obliczania i raportowania śladu wodnego, co oznacza konieczność inwestycji, zmian organizacyjnych i dostosowania do nowych wymogów raportowych.

Najlepsze dostępne techniki ścieków przemysłowych (BAT) stanowią podstawowe narzędzie ograniczania wpływu przemysłu na środowisko wodne w Unii Europejskiej. Obowiązujące konkluzje BAT określają, jak skutecznie prowadzić gospodarkę ściekową w zakładach przemysłowych, aby spełnić wymagania dyrektywy IED oraz zapewnić wysoki poziom ochrony środowiska. Omawiamy podstawy prawne, konkretne wymagania i praktyczne przykłady wdrożeń.

Odszkodowanie za grunt zabrany przez rzekę przysługuje właścicielom nieruchomości tylko w określonych sytuacjach. Ustawa Prawo wodne oraz Kodeks cywilny wskazują, kiedy utrata części działki w wyniku powodzi, podmycia gruntu czy trwałego zajęcia terenu przez wodę daje podstawy do roszczeń wobec Skarbu Państwa lub innego właściciela wód. Wyjaśniamy, jakie warunki trzeba spełnić, aby skutecznie ubiegać się o rekompensatę.

Dyrektywa Rady z 21 maja 1991 r. dotycząca oczyszczania ścieków komunalnych zobowiązała Polskę do dostosowania gospodarki wodno-ściekowej do wymogów UE. W odpowiedzi wdrożono Krajowy program oczyszczania ścieków komunalnych (KPOŚK), który zapoczątkował szereg zmian ukierunkowanych na poprawę jakości wód w Polsce.

Nowe przepisy UE dotyczące ścieków komunalnych, przyjęte w dyrektywie 2024/3019, wprowadzają szereg obowiązków dla państw członkowskich. Polska musi dostosować krajowe regulacje do nowych wymogów w zakresie oczyszczania, zbierania i monitorowania ścieków. Dyrektywa zobowiązała Polskę do wprowadzenia zmian w ustawach: Prawo wodne, o utrzymaniu czystości i porządk[;     gminach oraz o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Zmiany obejmują również producentów, neutralność energetyczną oraz nowe standardy oczyszczania.

Zalane drogi to problem który pojawia się już praktycznie o każdej porze roku w wielu gminach i miastach, zwłaszcza w wyniku intensywnych opadów deszczu oraz roztopów. Wyjaśniamy, kto ponosi odpowiedzialność za odpływ wód opadowych i roztopowych – zarówno z posesji, jak i z pasa drogowego. Kto za te kwestie odpowiada zarówno w aspekcie środowiskowym, jak i drogowym?

Od 15 maja 2025 r. zaczną obowiązywać znowelizowane przepisy rozporządzenia regulującego ocenę zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Zmiany dotyczą m.in. sposobu klasyfikacji gruntów, metod badań i kryteriów dopuszczalnych zawartości substancji powodujących ryzyko. Nowe regulacje będą miały zastosowanie w wielu sytuacjach – od sprzedaży nieruchomości po realizację inwestycji.

Woda w środowisku znajduje się w ciągłym ruchu. Jej obieg jest procesem nieustannego oczyszczania i ponownego wykorzystania. Recykling wody w przemyśle jest więc „naturalnym” podejściem do powstających strumieni wód zużytych w różnych procesach technologicznych.

Woda to jeden z najcenniejszych zasobów naturalnych - odnawialny, ale nie nieograniczony. Wobec powyższego na całym świecie podejmowane są działania pod kątem racjonalnego korzystania z wody i wyeliminowania jej marnotrawstwa. Priorytetem w tej dziedzinie jest trend do tworzenia zamkniętych obiegów wodnych poprzez stosowanie wyrafinowanych metod oczyszczania ścieków celem powtórnego ich wykorzystania. Ale czy tylko chodzi o wodę?

Jednym z najbardziej obiecujących rozwiązań technologicznych, które zyskują na znaczeniu w sektorze wodno-kanalizacyjnym, jest zastosowanie sztucznej inteligencji (AI). AI może analizować ogromne ilości danych w czasie rzeczywistym, przewidywać awarie czy optymalizować procesy.